Quy Định Và Quy Trình Bảo Trì Hệ Thống PCCC Mới Nhất
Hệ thống phòng cháy, chữa cháy (PCCC) dù được đầu tư đầy đủ nhưng nếu không được kiểm tra, bảo quản và bảo dưỡng đúng cách vẫn có nguy cơ không hoạt động hoặc hoạt động không hiệu quả khi xảy ra sự cố.
Vì vậy, việc bảo trì hệ thống PCCC định kỳ không chỉ giúp phát hiện sớm các hư hỏng, duy trì khả năng hoạt động của thiết bị mà còn là một phần quan trọng trong công tác bảo đảm an toàn PCCC tại cơ sở.
Vậy quy định bảo trì hệ thống PCCC hiện nay như thế nào? Quy trình kiểm tra, bảo dưỡng gồm những bước nào? Cùng tìm hiểu trong bài viết dưới đây.

Bảo trì bảo dưỡng hệ thống pccc
1. Căn cứ pháp lý về bảo trì, bảo dưỡng hệ thống PCCC
Các quy định hiện hành về công tác PCCC và quản lý, bảo quản, bảo dưỡng phương tiện PCCC được xác định trên cơ sở các văn bản quan trọng như:
Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ số 55/2024/QH15, có hiệu lực từ ngày 01/07/2025.
Nghị định 105/2025/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ.
Thông tư 36/2025/TT-BCA của Bộ Công an, có hiệu lực từ ngày 01/07/2025, trong đó quy định cụ thể về quản lý, bảo quản, bảo dưỡng phương tiện PCCC và CNCH.
Nghị định 347/2026/NĐ-CP, có hiệu lực từ ngày 15/09/2026, sửa đổi, bổ sung một số quy định của Nghị định 105/2025/NĐ-CP và các nghị định liên quan.
Đặc biệt, Thông tư 36/2025/TT-BCA ban hành các phụ lục hướng dẫn việc bảo quản, bảo dưỡng đối với từng nhóm phương tiện như phương tiện chữa cháy cơ giới; phương tiện chữa cháy thông dụng; thiết bị báo cháy; thiết bị thuộc hệ thống chữa cháy; đèn chiếu sáng sự cố và chỉ dẫn thoát nạn...
Do đó, việc bảo trì cần căn cứ vào loại thiết bị, tình trạng thực tế, yêu cầu kỹ thuật và quy định tương ứng, thay vì áp dụng một chu kỳ duy nhất cho toàn bộ hệ thống.
2. Tại sao phải bảo trì hệ thống PCCC định kỳ?
Hệ thống PCCC thường ở trạng thái chờ và chỉ được sử dụng khi xảy ra tình huống khẩn cấp. Chính vì vậy, một thiết bị nhìn bên ngoài vẫn bình thường chưa chắc đã hoạt động chính xác khi có cháy.
Bảo trì, bảo dưỡng định kỳ giúp:
Phát hiện thiết bị hư hỏng, xuống cấp hoặc hoạt động không ổn định.
Duy trì khả năng hoạt động của hệ thống báo cháy và chữa cháy.
Kiểm tra tình trạng nguồn điện chính, nguồn dự phòng và các thiết bị liên quan.
Hạn chế tình trạng báo cháy giả hoặc thiết bị không phản hồi khi xảy ra cháy.
Kịp thời sửa chữa, thay thế các bộ phận không còn bảo đảm yêu cầu.
Góp phần duy trì điều kiện an toàn PCCC tại cơ sở.
Quan trọng hơn, việc bảo trì không nên chỉ thực hiện để phục vụ kiểm tra mà cần được xem là một phần trong công tác quản lý an toàn thường xuyên của doanh nghiệp và cơ sở.
3. Những hệ thống, thiết bị PCCC cần được kiểm tra và bảo dưỡng
Tùy quy mô và thiết kế của từng công trình, nội dung kiểm tra, bảo dưỡng có thể bao gồm:
Hệ thống báo cháy tự động
Kiểm tra trung tâm báo cháy, đầu báo cháy, nút nhấn khẩn cấp, chuông, còi, đèn báo, module, đường truyền tín hiệu, nguồn điện chính và nguồn điện dự phòng.
Cần thử khả năng tiếp nhận và truyền tín hiệu để bảo đảm hệ thống có thể phát hiện và cảnh báo khi xảy ra sự cố.
Hệ thống chữa cháy bằng nước
Kiểm tra máy bơm chữa cháy, tủ điều khiển, đường ống, van, đồng hồ áp suất, họng nước chữa cháy, lăng vòi, cuộn vòi và các thiết bị liên quan.
Đối với hệ thống có bơm chữa cháy, việc vận hành thử là bước quan trọng nhằm xác định khả năng khởi động và làm việc của thiết bị.
Hệ thống Sprinkler
Kiểm tra đầu phun Sprinkler, hệ thống đường ống, van kiểm soát, áp lực hệ thống và các bộ phận liên quan.
Đầu phun cần được giữ thông thoáng, không bị che khuất hoặc tác động làm ảnh hưởng đến khả năng hoạt động.
Bình chữa cháy
Kiểm tra vị trí bố trí, tình trạng vỏ bình, chốt an toàn, vòi phun, đồng hồ áp suất đối với loại có đồng hồ và tình trạng chất chữa cháy.
Bình có dấu hiệu hư hỏng, mất áp hoặc không còn đáp ứng yêu cầu sử dụng cần được xử lý, nạp lại hoặc thay thế phù hợp.
Đèn chiếu sáng sự cố và đèn chỉ dẫn thoát nạn
Kiểm tra khả năng hoạt động, nguồn điện, pin hoặc bộ lưu điện và khả năng chuyển sang chế độ dự phòng khi nguồn điện chính gặp sự cố.
Các hệ thống chữa cháy chuyên dụng
Đối với hệ thống chữa cháy bằng khí, bọt hoặc các hệ thống chuyên dụng khác, việc kiểm tra phải căn cứ vào thiết kế, đặc tính kỹ thuật của hệ thống và hướng dẫn của nhà sản xuất.

4. Quy trình bảo trì hệ thống PCCC
Một quy trình bảo trì PCCC có thể triển khai theo các bước cơ bản sau:
Bước 1: Khảo sát hiện trạng
Kiểm tra tổng thể hệ thống, xác định danh mục thiết bị, tình trạng hoạt động và các dấu hiệu bất thường.
Bước 2: Kiểm tra từng hệ thống
Tiến hành kiểm tra hệ thống báo cháy, chữa cháy, máy bơm, bình chữa cháy, hệ thống Sprinkler, đèn thoát nạn và các thiết bị PCCC khác đang được trang bị tại công trình.
Bước 3: Vận hành và thử chức năng
Thử tín hiệu báo cháy, nguồn dự phòng, máy bơm và các chức năng cần thiết của hệ thống để đánh giá khả năng hoạt động thực tế.
Bước 4: Vệ sinh và bảo dưỡng thiết bị
Vệ sinh thiết bị, xử lý các vị trí tiếp xúc kém, kiểm tra kết nối và thực hiện các nội dung bảo dưỡng phù hợp với từng loại phương tiện.
Bước 5: Sửa chữa hoặc đề xuất thay thế
Đối với thiết bị hư hỏng, không hoạt động hoặc không còn bảo đảm yêu cầu, cần sửa chữa hoặc đề xuất thay thế kịp thời.
Bước 6: Kiểm tra lại sau bảo dưỡng
Sau khi hoàn thành, hệ thống cần được vận hành kiểm tra lại để xác nhận các thiết bị hoạt động bình thường.
Bước 7: Ghi nhận kết quả
Ghi nhận tình trạng hệ thống, hạng mục đã thực hiện, thiết bị cần theo dõi và các nội dung cần khắc phục để thuận tiện cho công tác quản lý sau này.
5. Bao lâu nên bảo trì hệ thống PCCC một lần?
Đây là câu hỏi nhiều doanh nghiệp quan tâm.
Không nên hiểu rằng tất cả thiết bị PCCC đều có chung một mốc bảo dưỡng cố định. Tần suất và nội dung bảo quản, bảo dưỡng cần căn cứ vào loại phương tiện, thiết bị, yêu cầu tại các phụ lục của Thông tư 36/2025/TT-BCA, tiêu chuẩn – quy chuẩn áp dụng, hướng dẫn của nhà sản xuất và tình trạng thực tế của hệ thống.
Ngoài các đợt bảo dưỡng theo quy định hoặc kế hoạch, cơ sở nên chủ động kiểm tra khi:
Thiết bị xuất hiện cảnh báo lỗi.
Hệ thống hoạt động không ổn định.
Công trình vừa sửa chữa, cải tạo hoặc thay đổi công năng có ảnh hưởng đến hệ thống PCCC.
Thiết bị đã hoạt động trong một sự cố cháy.
Phát hiện dấu hiệu hư hỏng, rò rỉ, mất áp hoặc mất kết nối.
Có yêu cầu kiểm tra, khắc phục về an toàn PCCC.
6. Những lỗi thường gặp khi kiểm tra hệ thống PCCC
Trong quá trình sử dụng, một số tình trạng thường gặp gồm: bình chữa cháy mất áp hoặc đặt sai vị trí; đầu báo cháy bám bụi; trung tâm báo cháy báo lỗi; nguồn dự phòng suy giảm; máy bơm không hoạt động đúng chế độ; van bị đóng hoặc kẹt; đầu phun Sprinkler bị che khuất; đèn EXIT, đèn chiếu sáng sự cố không hoạt động khi mất điện.
Các lỗi nhỏ nếu không được phát hiện và xử lý sớm có thể ảnh hưởng đến khả năng hoạt động của cả hệ thống khi xảy ra cháy.
7. Lưu ý khi bảo trì hệ thống PCCC
Cơ sở không nên chỉ kiểm tra bằng mắt thường. Đối với những hệ thống có chức năng tự động, cần thực hiện thử nghiệm chức năng phù hợp để đánh giá khả năng hoạt động thực tế.
Việc sửa chữa, thay thế thiết bị cũng cần bảo đảm không làm thay đổi tùy tiện thiết kế hoặc ảnh hưởng đến khả năng hoạt động của hệ thống PCCC đã được trang bị cho công trình.
Đồng thời, doanh nghiệp nên lưu lại thông tin kiểm tra, bảo dưỡng và các hạng mục đã khắc phục để thuận tiện cho việc quản lý hệ thống.
8. Bảo trì PCCC – Đừng đợi đến khi thiết bị báo lỗi
Một hệ thống PCCC chỉ thực sự có giá trị khi có thể hoạt động đúng lúc xảy ra sự cố.
Kiểm tra và bảo trì định kỳ giúp doanh nghiệp chủ động phát hiện hư hỏng, giảm nguy cơ hệ thống mất khả năng hoạt động và góp phần bảo đảm an toàn cho con người, tài sản cũng như hoạt động sản xuất – kinh doanh.
CÔNG TY TNHH PCCC BÌNH AN ĐẠI PHÁT
Bình An Đại Phát cung cấp các giải pháp PCCC từ khảo sát – tư vấn – thiết kế – thi công – kiểm tra, bảo trì hệ thống PCCC, phù hợp với nhu cầu thực tế của từng công trình.
📍 Ô14, Lô DC80, Đường D1, KDC Vietsing, P. Thuận Giao, TP. Hồ Chí Minh
📞 Hotline: 0947.485.567 – 0971.142.222
BÌNH AN – VỮNG TIẾN – VƯƠN XA