Trong các sự cố hỏa hoạn ban đầu, bình chữa cháy xách tay chính là “vũ khí” quan trọng giúp khống chế đám cháy kịp thời, giảm thiểu thiệt hại về người và tài sản. Tuy nhiên, thực tế cho thấy không phải ai cũng biết cách sử dụng bình chữa cháy bột và CO2 đúng kỹ thuật, dẫn đến hiệu quả chữa cháy không cao, thậm chí gây nguy hiểm cho người thao tác.
Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ nguyên lý hoạt động, cách sử dụng, lưu ý an toàn và công dụng của từng loại bình chữa cháy, từ đó chủ động xử lý các tình huống cháy nổ một cách hiệu quả nhất.
Tổng quan về các loại bình chữa cháy phổ biến hiện nay
Hiện nay trên thị trường có nhiều loại bình chữa cháy như: bình bột, bình khí CO2, bình foam, bình gốc nước, bình chữa cháy dạng ném… Trong đó, bình chữa cháy bột và bình chữa cháy khí CO2 là hai loại được sử dụng phổ biến nhất tại hộ gia đình, văn phòng, nhà xưởng và công trình dân dụng.
Bài viết này tập trung hướng dẫn chi tiết cách sử dụng bình chữa cháy bột BC/ABC và bình chữa cháy CO2 – hai thiết bị bắt buộc phải có theo quy định phòng cháy chữa cháy hiện hành.
Hướng dẫn sử dụng bình chữa cháy dạng bột BC/ABC
Nguyên lý hoạt động của bình chữa cháy bột
Bình chữa cháy bột hoạt động dựa trên áp lực của khí nén bên trong bình. Khi người dùng kích hoạt van xả, khí nén sẽ đẩy bột chữa cháy khô đi qua ống dẫn và phun ra ngoài qua loa phun.
Lớp bột này có tác dụng bao phủ bề mặt cháy, ngăn cách chất cháy với oxy trong không khí, đồng thời làm gián đoạn phản ứng cháy, từ đó giúp ngọn lửa nhanh chóng bị dập tắt và không lan rộng.
Cách sử dụng bình chữa cháy bột xách tay đúng kỹ thuật
Khi phát hiện đám cháy, người sử dụng cần nhanh chóng mang bình chữa cháy đến gần khu vực cháy và giữ khoảng cách an toàn. Đối với một số loại bình bột như MFZ, nên lắc nhẹ bình vài lần để bột tơi đều trước khi sử dụng.
Tiếp theo, dùng tay rút chốt an toàn, một tay giữ chắc bình và tay còn lại cầm loa phun, hướng thẳng vào gốc lửa. Khi bóp cò van, bột chữa cháy sẽ phun ra, cần di chuyển đầu phun qua lại để bột bao phủ toàn bộ bề mặt cháy. Chỉ ngừng phun khi đám cháy đã được dập tắt hoàn toàn.
Cách sử dụng bình chữa cháy bột có xe đẩy
Đối với bình bột loại lớn có xe đẩy, người sử dụng cần đẩy bình đến gần đám cháy, kéo vòi rulo ra và hướng lăng phun vào khu vực cháy. Sau đó, rút chốt an toàn và mở van xả sao cho vuông góc với mặt đất.
Khi bóp cò lăng phun, bột chữa cháy sẽ được phun ra với lưu lượng lớn, phù hợp cho các đám cháy diện tích rộng. Việc phun cần duy trì liên tục cho đến khi lửa được dập tắt hoàn toàn.
Lưu ý khi sử dụng và bảo quản bình chữa cháy bột
Để bình chữa cháy bột luôn sẵn sàng hoạt động, người sử dụng cần định kỳ kiểm tra áp suất trong bình, tối thiểu 6 tháng một lần. Nếu kim đồng hồ áp suất nằm dưới vạch cho phép (thường là vùng màu đỏ), cần tiến hành nạp sạc lại bình ngay.
Bình chữa cháy nên được đặt ở vị trí dễ thấy, dễ lấy và tránh những nơi có nhiệt độ cao trên 55°C hoặc môi trường có tính ăn mòn. Sau mỗi lần sử dụng, dù chưa phun hết bột, bình vẫn cần được nạp lại để đảm bảo hiệu quả cho lần sử dụng tiếp theo.
Cấu tạo và công dụng của bình chữa cháy bột
Bình chữa cháy bột có dạng hình trụ, sơn màu đỏ theo tiêu chuẩn PCCC Việt Nam. Bên trong bình gồm bột chữa cháy khô và khí nén. Trên đỉnh bình là cụm van xả, chốt an toàn, đồng hồ áp suất và hệ thống vòi, loa phun.
Tùy theo loại bột BC hoặc ABC, bình có khả năng dập tắt các đám cháy chất rắn, chất lỏng, chất khí và cả các đám cháy liên quan đến thiết bị điện. Ưu điểm lớn của bình bột là không dẫn điện, an toàn cho người sử dụng và có phạm vi ứng dụng rộng.
Hướng dẫn sử dụng bình chữa cháy khí CO2 an toàn
Nguyên lý hoạt động của bình chữa cháy CO2
Bình chữa cháy CO2 chứa khí CO2 hóa lỏng dưới áp suất cao. Khi mở van, khí CO2 sẽ thoát ra ngoài ở dạng sương lạnh với nhiệt độ cực thấp, có thể xuống đến -79°C.
Khí CO2 có tác dụng làm lạnh nhanh vùng cháy, đồng thời thay thế oxy trong không khí, khiến đám cháy không thể duy trì và nhanh chóng bị dập tắt.
Cách sử dụng bình chữa cháy CO2 đúng cách
Khi xảy ra cháy, cần đưa bình CO2 đến gần đám cháy, rút chốt an toàn và hướng loa phun về phía gốc lửa. Trước khi phun mạnh, nên bóp nhẹ van xả để kiểm tra xem khí có bị rò rỉ tại cổ bình hay không. Nếu phát hiện rò rỉ, cần ngưng sử dụng và đổi bình khác.
Khi phun, người sử dụng cần cầm đúng tay quai được thiết kế sẵn, không nắm trực tiếp vào loa phun do nhiệt độ rất lạnh có thể gây bỏng lạnh. Phun khí CO2 liên tục và di chuyển đều cho đến khi đám cháy được dập tắt hoàn toàn.
Những lưu ý quan trọng khi dùng và bảo quản bình CO2
Bình chữa cháy CO2 không được sử dụng cho các đám cháy liên quan đến kim loại kiềm, sắt nóng chảy, than cốc hoặc phân đạm vì có thể sinh ra khí độc nguy hiểm.
Không nên sử dụng bình CO2 ngoài trời khi có gió mạnh vì khí dễ bị thổi bay, làm giảm hiệu quả chữa cháy. Khi dập cháy thiết bị điện cao thế, người sử dụng cần trang bị găng tay và ủng cách điện để đảm bảo an toàn.
Bình CO2 cần được bảo quản ở nơi mát mẻ, tránh nhiệt độ trên 55°C nhằm phòng ngừa nguy cơ tăng áp suất gây xả van hoặc nổ bình.
Cấu tạo và công dụng của bình chữa cháy CO2
Bình CO2 có kết cấu vỏ thép dày, nặng, sơn tĩnh điện màu đỏ. Bên trong chứa khí CO2 nén hóa lỏng. Loa phun được thiết kế lớn và dài để hạn chế tiếp xúc trực tiếp với khí lạnh.
Bình chữa cháy CO2 đặc biệt phù hợp cho các đám cháy trong không gian kín như phòng máy, phòng điện, phòng server, buồng hầm hoặc nơi có thiết bị điện tử, tài sản giá trị cao vì không để lại cặn sau khi chữa cháy.
Kết luận
Việc nắm vững cách sử dụng bình chữa cháy bột và CO2 không chỉ giúp bạn chủ động xử lý các sự cố cháy nổ ban đầu mà còn góp phần bảo vệ an toàn tính mạng và tài sản. Mỗi loại bình đều có đặc điểm, công dụng và lưu ý riêng, vì vậy cần sử dụng đúng loại, đúng cách và đúng tình huống.
Hãy thường xuyên kiểm tra, bảo dưỡng và trang bị đầy đủ bình chữa cháy theo đúng quy định để luôn sẵn sàng ứng phó với mọi nguy cơ cháy nổ có thể xảy ra.
Nếu bạn đang cần tư vấn, thiết kế – thi công hệ thống PCCC đúng chuẩn pháp luật, các sản phẩm về PCCC hãy liên hệ Bình An Đại Phát để được hỗ trợ nhanh chóng, an toàn và hiệu quả.
Thông tin liên hệ:
Công ty TNHH PCCC Bình An Đại Phát
Địa chỉ: 363 Lê Hồng Phong, Phường Tân Đông Hiệp, Thành phố Hồ Chí Minh
Hotline: 0947.485.567
Email: pcccbinhandaiphat@gmail.com
Website: pcccbianfa.vn
